თეთრი სახლის ადმინისტრაცია ISAF-ის მისიის დასრულებასთან დაკავშირებით ორი თვის განმავლობაში შეხვედრებს მართავდა. მისია, რომელიც აშშ-მ  9/11-ის  ტრაგედიის შემდეგ დაიწყო ოპერაცია „ჩამოუშლელი თავისუფლებით“, დღემდე არ კარგავს აქტუალობას. 2014 წლის წლის მონაცემებით, მისიაში დაღუპული ჯარისკაცების რაოდენობამ კი 5000-ს გადააჭარბა.  ISAF ავღანეთის უსაფრთხოებისთვის პასუხისმგებლობის გადაცემას 2014 წლისთვის დაასრულებს, თუმცა, როგორც ნატოს გენერალურმა მდივანმა ანდერს ფოგ რასმუსენმა აღნიშნა, ეს ფაქტი ავღანეთიდან ალიანსის ჯარების გაყვანას არ ნიშნავსოსამა ბინ ლადენის ლიკვიდაციის შემდეგ, ავღანეთიდან უცხოური ჯარების გაყვანის პროცესი უფრო ლოგიკური გახდა. შტატებმა და დასავლეთმა, მიზანს მიაღწიეს და საშიში ტერორისტის განადგურება ავღანეთის მეზობელ პაკისტანში შეძლეს.

10695206_839619092736035_2092547316_nშეერთებული შტატების პრეზიდენტი  ბარაკ ობამა მიიჩნევს, რომ მის სტრატერგიას გადახედვა სჭირდება. მისი აზრით, ISAF-ის მისიის დასრულება ისევე საჭიროა, როგორც მისი დაწყება იყო მნიშვნელოვანი. მისიის დასრულების ძირითად მიზეზად პრეზიდენტი დიდ დანაკარგსა და ნატოს წევრი და არა წევრი ქვეყნების ინტერესების აღრევას ასახელებს. ბარაკ ობამას სტრატეგიის თანახმად, ავღანეთიდან ჯარების გაყვანა 2014 წლისთვის უნდა დასრულდეს. მან ეს სტრატეგია 2009 წლის დეკემბერში, სამხედრო აკადემია ვესტ–პოინტში გამოსლისას გამოაქვეყნა. სწორედ მაშინ, პირველად განაცხადა, რომ თალიბების დასამარცხებლად, ავღანეთში დამატებითი ძალები გაიგზავნება, რაც თავის მხრივ, ქვეყნიდან ჯარების გაყვანას შეუწყობდა ხელს. როგორც ჩანს, 5 წელიწადში, ობამას ადმინისტრაციამ, ავღანეთის ოპერაციასთან დაკავშირებით გეგმები შეცვალა. რამდენიმე თვის წინ შტატების თავდაცვის მინისტრმა განაცხადა, რომ შესაძლოა, 2014 წლისთვის ჯარების გაყვანა ვერ მოხერხდეს, თუმცა მან დააკონკრეტა, ისიც, რომ მხოლოდ აშშ-ს საჯარისო დანაყოფები დარჩებიან ავღანეთში.

10685099_839619006069377_705629360_nიმისთვის, რომ ISAF- ავღანეთი დატოვებინა, 10 წლის წინ შტატებისა და ნატოს მიერ გამოცხადებული 3 მიზნის მიღწევა იყო  საჭირო.

1. ავღანეთის სახელისუფლებო ინსტიტუტების შექმნა და გაძლიერება, ცენტრალური ხელისფულების გაფართოება პროვინციებზე. 2. ქმედითუნარიანი ეროვნული ჯარის, პოლიციის, უშიშროების ძალების შექმნა, ტერიტორიების ეტაპობრივი გადაცემა მათი კონტროლის ქვეშ. 3. ალქაიდასა და თალიბანის განეიტრალება. პრეზიდენტის განცხადებით, მიზნები ნაწილობრივ შესრულებულია, რისთვისაც მადლობას უხდის ნატოს წევრ და აპლიკანტ ქვეყნებს, და მისიის დასრულების ერთ-ერთ მიზეზად ასახელებს აპლიკანტი ქვეყნების მხრიდან სამხედრო დანაკლისს. კოალიციურ ჯარებს ნატოს სარდლები ხელმძღვანელობენ, აპლიკანტი ქვეყნები კი ორგანიზაციაში გაწევრიანების სურვილით ნატო-ს სამხედრო მოქმედებებში იღებენ მონაწილეობას. ბარაკ ობამა ვრცლად განმარტავს იმ რთულ პროცესს, რისი გავლაც მოუწევთ ამ ქვეყნებს ნატო-ში გასაწევრიანებლად და აცხადებს, რომ თითოეული ადამიანის სიცოცხლე დასაფასებელია იმ მიზნებისთვის და სურვილებისთვის, რაც ამ ქვეყნებს აქვთ, თუმცა ეს მხოლოდ გრძელვადიანი პროცესის ნაწილია, პროცესის რომელიც აუცილებლად დასრულდება და რომლისთვისაც უახლოეს მომავალში ზოგიერთი აპლიკანტი ქვეყანა მიიღებს სასურველ შედეგს. პრეზიდენტი 2014 წელს მისიის დასრულების შემდეგ აშშ-ს ჯარების მთავარ მიზნად ავღანეთში მოსახლეობასთან თანამშრომლობას ისახავს. ამ განცხადებასთან დაკავშირებით ოპონენტებმა ერთი ფაქტი გაიხსენეს.

10698360_839619039402707_2057129275_oკოალიციური ჯარის სარდლის პოსტზე წარსულში, რამდენიმე ადამიანი შეიცვალა, მათგან ყველაზე გამოჩენილი ფიგურა სტენლი მაკკრისტალი იყო. სწორედ მისი დაჟინებული მოთხოვნით გადაწყვიტა ვაშინგტონმა ავღანეთში დამატებითი დანაყოფების გაგზავნა და სწორედ მან განაცხადა პირველად, რომ ავღანეთში ომის მოსაგებად, არამხოლოდ სწორი ტაქტიკა, არამედ მოსახლეობასთან თანამშრლობა და პირველ რიგში, ავღანური კულტურისა და ისტორიის თავისებურობების გაგებაა საჭირო. ამასთანავე, მაკკრისტალი არ იყო მომხრე მისიაში აპლიკანტი ქვეყნების საჯარისო ნაწილების ჩართვის, ის აცხადებდა, 

25212

რომ მსხვერპლი აუცილებელი იქნებოდა და ამ მსხვერპლისთვის ადრე თუ გვიან ეს ქვეყნები სამართლიანად მოითხოვნენ ნატოში ინტეგრაციის პროცესის დაჩქარებას, რაც რა თქმა უნდა ვერ მოხერხდებოდა ზოგიერთი ქვეყნის შემთხვევაში. თუმცა, პრეზიდენტის ადმინისტრაციაში მაკკრისტალის ინოვაციური მიდგომა სათანადოდ ვერ შეაფასეს. გენერალმა თანამდებობა 2010 წელს სკანდალის შემდეგ დატოვა, როდესაც ვაშინგტონის მაღალჩინოსნები გააკრიტიკა და არაპროფესიონალიზმში დაადანაშაულა. სტენლი მაკკრისტალი, რომელმაც ამ სკანდალის შემდეგ სამხედრო კარიერა ფაქტობრივად, დაასრულა, თანამდებობაზე ჯერ გენერალმა დევი პეტრიუსმა, შემდეგ კი შტატების შეიარაღებული ძალების ცენტრალური სარდლობის ხელმძღვანელის მაოდგილემ ჯონ ალენმა შეცვალა.

936A3F62-3524-47C5-92D0-E5482DB6BD8C_mw1024_s_n11

  პრეზიდენტის განცხადებას ადასტურებს ნატოს გენერალური მდივანი ანდრეს ფოგ რასმუსენი. მისი თქმით,  ავღანეთიდან გამოსვლასთან დაკავშირებით ნაჩქარევი ნაბიჯები აშშ-ს მხრიდან გადადგმული არ იქნება.  ჩვენ ავღანელ ხალხთან გრძელვადიანი თანამშრომლობის პირობა დავდეთ. ეს თანამშრომლობა 2014 წლის მიღმაც გაგრძელდება და ავღანეთი აღარასოდეს იქნება ტერორისტების თავშესაფარი, რომლებიც ჩვენ დაგვესხმებიან თავს. ავღანელ ხალხს კი უკეთესი მომავლის და სტაბილური რეგიონის აშენების შესაძლებლობა მიეცემა“ – აცხადებს რასმუსენი. ISAFის  მისიის მეთაური, ამერიკის საზღვაო ქვეითების გენერალი, ჯონ ალენი აცხადებს, რომ არავის უნდა ჰქონდეს იმის მოლოდინი, რომ თალიბანთან ბრძოლა მალე დამთავრდება. ამას კი ამერიკის მხრიდან აქტიური დახმარება დასჭირდება. ჯონ ალენი აცხადებდა, რომ ჩვენი ხედვით ავღანეთის ეროვნული უსაფრთხოების ძალები წამყვან როლს 2013 წელს გადაიბარებენ. ისინი კონტრმეამბოხური საქმიანობით დაკავდებიან. თუმცა ეს არ ნიშნავს იმას, რომ ამერიკელები ავღანეთში საბრძოლო ოპერაციებს შეწყვეტენ.“

10708390_839619059402705_729440265_nამერიკა და ნატო თანხმდებიან იმაზე, რომ აისაფის მისიის მიზანი არ არის ბოლომდე უსაფრთხო და განვითარებული ავღანეთის დატოვება. მაგრამ მნიშვნელოვანია, რომ ქვეყანამ საკუთარი თავის დაცვა შეძლოს. ამისთვის, კი საერთშორისო თანამეგობრობის გრძელვადიანი დახმარება აუცილებელი იქნება. დახმარებაში არ იგულისხმება მხოლოდ სამხედრო ჩარევა. თანამშრომლობამდე კი ისინი მოუწოდებენ  წევრ და არაწევრ ქვეყნებს გაითვალისწინონ არსებული პოლიტიკური რეალობა. სამომავლო სურვილები, მიზნები და საგარეო პოლიტიკა კი ამ რეალობიდან გამომდინარე განსაზღვრონ.

 წყარო: cnn.com

თემაზე მუშაობდნენ:

გიორგი მიქანაძე

ნათია კეკენაძე

Please follow and like us: