ივნისში სხვადასხვა დასავლური საინფორმაციო სააგენტოსაა თუ კვლევითი ორგანიზაციის მიერ ჩატარებული, რამდენიმე კვლევა გვამცნობს, რომ მიუხედავად, არსებული ფინანსური კრიზისების, დემოგრაფიული პრობლემებისა და გრძელვადიანი ვალებისა ევროპაში, კონტინენტის ეკონომიკური მდგომარეობა საგრძნობლად გაუმჯობესდება.
ივლისის დასაწყისში ევროპის საფონდო ბაზრები ვარდნას განაგრძობდა. ინდექსი Stoxx Europe 600 1,6%–ით გაუფასურდა, ხოლო წლის მაქსიმუმთან შედარებით ვარდნამ 9,9% შეადგინა. ფრანგული CAC 40 დაეცა 2,3%–ით, გერმანული DAX 1,9%–ით, ევროზონის უმსხვილესი საწარმოების ინდექსმა Euro Stoxx–მა კი 2,1%–იანი ვარდნა განიცადა. ამის მიზეზი, ევროზონაში საბერძნეთში არსებული კრიზისი გახდა. თუმცა ექსპერტები იმედოვნებენ, რომ ახალ კვარტალზე მდგომარეობა ბევრად უფრო გაუმჯობესებული იქნება.
ერთ-ერთი ცნობილი და გახმაურებული კვლევის ავტორია McKinsey Global Institute (MGI). ანგარიში სათაურით „შესაძლებლობების ფანჯარა ევროპისთვის“ გვთავაობს მოსაზრებას იმის შესახებ, რომ ნავთობის ფასის ზრდით, ხელსაყრელი გაცვლითი კურსითა და სხვა ეკონომიკური პროცესების რაოდენობრივი მახასიათებლების გაუმჯობესებით, ევროპა მალე თამამად შეძლებს გაატაროს ამბიციურ რეფორმები, ხელი შეუწყოს ინვესტიციებისა და სამუშაო ადგილების ზრდას.
Mckinsey-ს ანგარიშის ავტორები გვამცნობენ, რომ მათ განსაზღვრეს ეკონომიკური ზრდის 11 მამოძრავებელი ფაქტორი სამი მიმართულებით. ეს მიმართულებებია: ინვესტიციების ხელშეწყობა, სხვადასხვა პერსპექტიული სფეროს პროდუქტიულობს გაზრდა და სამუშაო ადგილების მობილიზაცია.
ავტორების თქმით, ევროპის წამყვანი თუ განვითარებადი ქვეყნებისთვის პრიორირეტული სწორედ, ეს სამი სფერო უნდა იყოს. ისინი ურჩევენ ქვეყნებს, რომ დაიწყონ ამ რეფორმების გატარება ეროვნულ დონეზე. შედეგი კი მათი ვარაუდებით, იქნება ინვესტიციების ზრდა: 250 მილიარდი ევროდან 550 მილიონ ევრომდე. ამასთანავე მათი გათვლებით, დაახლოებით, წელიწადნახევარში უმუშევარი მოსახლეობისთვის 20 მილიონი ახალ სამუშაო ადგილი გაჩნდება. მთლიანი შიდა პროდუქტის პოტენციური ზრდა კი 2025 წლისთვის 2-3 % იქნება.
კვლევაში ევროკავშირის წევრ 28 ქვეყანასთან ერთად შედიან ნორვეგია და შვეიცარიაც.
ანგარშის მოკლე მონახაზის მიხედვით, ევროპის რეგიონისთვის ნებისმიერი კრიზისი დაბრკოლება არ უნდა იყოს, მასთან ბრძოლა საჭიროა დროულად და ეფექტურად. იგი დახასიათებულია მსოფლიოს ლიდერ კონტინენტად, რომელიც ყოველთვის იყენებდა თავის შესაძლებლობებს პროდუქტიულად.
უნდა ითქვას ისიც, რომ მიზანდასახულობითა და სხვა მსგავსი თვისებებით არიან დახასიათებული იქ მცხოვრები, სხვადასხვა, ეროვნების წარმომადგებლები და ანგარიშის ავტორები, ძლიერ ევროპას უბრალოდ, მის „ბუნებრივ მდგომარეობას“ უწოდებენ.
Mckinsey ხაზს უსვამს, რომ ინოვაციები კვების მრეწველობაში, კონკურენტული და ინტეგრირებული ბაზრის ხელშეწყობა, მომსახურების სფეროსა და ციფრული ეკონომიკის გაუმჯობესება, მოხუცებისა და ქალების სამოქალაქო აქტივობაში ჩართვა და შრომის ბაზრის ხელშეწყობა არამხოლოდ ევროპისთვის, არამედ მის ფარგლებს გარეთაც შეძლებს პოზიტიური ცვლილებების გამოწვევას.
დასავლელი ექსპერტები ეთანხმებიან კვლევის ავტორებს და აღნიშნავენ, რომ ევროპის კონტინენტს ნამდვილად მნიშვნელოვანი პასუხისმგებლობა ეკისრება მსოფლიოში არსებული ფინანსური კრიზისების წარმოქმნასა და მოგვარებაში.
ამის დასტურია ის, რომ საბერძნეთის ეკონომიკური პრობლემები აზიის ექსპორტსაც საფრთხეს უქმნის – ამ თემაზე Goldman Sachs-ის ანალიტიკოსები საუბრობენ. მათი თქმით, აზიის ქვეყნების ექსპორტის 16% ევროპაში მიდის. ევროპის ეკონომიკის სუსტმა ზრდამ და ევროს დასუსტებამ კი შესაძლოა აზიურ ექსპორტზე მოთხოვნა შეამციროს.
ექსპერტები ფიქრობენ,რომ ზემოთ აღნიშნული მამოძრავებელი ფაქტორები ნამდვილად საგულისხმო და საინტერესოა, მაგრამ პრობლემებს ვერსად გავექცევით, მაგალითად, ეროვნულ დონეზე ქვეყნებში არსებული განსხვავებული ინსტიტუციური მოწყობა და სხვა შიდა, არასტაბილური მდგომარეობა ამ რეფორმებს ერთნაირად ვერ გაატარებს.
ანგარიშის ავტორების თქმით, საერთო ნებით, მორალური მხარდაჭერთა და ყველა დონეზე სახელმწიფოების მაქსიმალური, კოორდინირებული ძალისხმევით შეძლებს ევროპა დაიბრუნოს მზარდი ეკონომიკური დინამიკა.
წყარო: McKkinsey and Company
თემაზე მუშაობდნენ:
გიორგი მიქანაძე
ნათია კეკენაძე
