ქოლესტერინის კონტროლის საუკეთესო გზა – კარდიოლოგების მეთოდი

გულ-სის­ხლძარ­ღვთა და­ა­ვა­დე­ბე­ბი მთელ მსოფ­ლი­ო­ში სიკ­ვდი­ლი­ა­ნო­ბის ერთ-ერთი მთა­ვა­რი მი­ზე­ზია, ხოლო სის­ხლში ქო­ლეს­ტე­რი­ნის მო­მა­ტე­ბუ­ლი დონე ამ რის­კის ერთ-ერთი უმ­თავ­რე­სი ფაქ­ტო­რია. ხში­რად, რო­დე­საც ადა­მი­ა­ნე­ბი იგე­ბენ, რომ “ცუდი ქო­ლეს­ტე­რი­ნი“ მა­ღა­ლი აქვთ, მა­შინ­ვე მე­დი­კა­მენ­ტურ მკურ­ნა­ლო­ბა­ზე ფიქ­რო­ბენ.

თუმ­ცა, წამ­ყვა­ნი კარ­დი­ო­ლო­გე­ბი აღ­ნიშ­ნა­ვენ, რომ არ­სე­ბობს ოქ­როს სტან­დარ­ტი – კომ­პლექ­სუ­რი მე­თო­დი, რო­მე­ლიც ცხოვ­რე­ბის წე­სის ცვლი­ლე­ბა­სა და მეც­ნი­ე­რუ­ლად და­დას­ტუ­რე­ბულ ნა­ბი­ჯებს ეფუძ­ნე­ბა.

რო­გორ ვმარ­თოთ ქო­ლეს­ტე­რი­ნის დონე ეფექ­ტუ­რად? წარ­მო­გიდ­გენთ კარ­დი­ო­ლო­გე­ბის მიერ შე­მუ­შა­ვე­ბულ სტრა­ტე­გი­ას:

• “სა­სარ­გებ­ლო ცხი­მე­ბი“

შე­ამ­ცი­რეთ ცხი­მი­ა­ნი ხორ­ცის, კა­რა­ქის, მა­ღალ­ცხი­მი­ა­ნი რძის ნა­წარ­მი­სა და პალ­მის ზე­თის მოხ­მა­რე­ბა. სწო­რედ ნა­ჯე­რი ცხი­მე­ბი უწყობს ხელს ღვიძ­ლში LDL (“ცუდი“) ქო­ლეს­ტე­რი­ნის გა­მო­მუ­შა­ვე­ბას. სა­ნაც­ვლოდ ჩარ­თეთ რა­ცი­ონ­ში ზე­ი­თუ­ნის ზეთი, ავო­კა­დო, თხი­ლე­უ­ლი (გან­სა­კუთ­რე­ბით ნი­გო­ზი) და ცხი­მი­ა­ნი თევ­ზი (ორა­გუ­ლი, სკუმბრია). მათ­ში არ­სე­ბუ­ლი ომე­გა-3 ცხი­მო­ვა­ნი მჟა­ვე­ბი იცავს სის­ხლძარ­ღვებს ან­თე­ბი­თი პრო­ცე­სე­ბის­გან.

• ხსნა­დი უჯრე­დი­სი

კარ­დი­ო­ლო­გი­ურ რე­კო­მენ­და­ცი­ებ­ში გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი ად­გი­ლი უკა­ვია ხსნად უჯრე­დისს (მცე­ნა­რე­ულ ბოჭ­კოს). ის საჭ­მლის მომ­ნე­ლე­ბელ სის­ტე­მა­ში უკავ­შირ­დე­ბა ქო­ლეს­ტე­რი­ნის ნა­წი­ლა­კებს და ხელს უშ­ლის მათ სის­ხლში შე­წო­ვას.

სა­უ­კე­თე­სო წყა­რო­ე­ბი: შვრია, ქერი, პარ­კოს­ნე­ბი (ლო­ბიო, ოსპი, მუ­ხუ­დო), ვაშ­ლი, მსხა­ლი და ციტ­რუ­სე­ბი. დღე­ში მცი­რე რა­ო­დე­ნო­ბით (5–10 გრა­მი) ხსნა­დი უჯრე­დი­სის და­მა­ტე­ბაც კი საგ­რძნობ­ლად ამ­ცი­რებს LDL ქო­ლეს­ტე­რინს.

• ფი­ზი­კუ­რი აქ­ტი­ვო­ბა

მხო­ლოდ დი­ე­ტა ხში­რად საკ­მა­რი­სი არ არის. ფი­ზი­კუ­რი ვარ­ჯი­ში ეხ­მა­რე­ბა ორ­გა­ნიზმს “კარ­გი ქო­ლეს­ტე­რი­ნის“ (HDL) გა­მო­მუ­შა­ვე­ბა­ში, რო­მელ­საც სის­ხლძარ­ღვე­ბი­დან ჭარ­ბი ქო­ლეს­ტე­რი­ნი გა­მო­სა­ყო­ფად ღვიძ­ლში გა­და­აქვს.

კარ­დი­ო­ლო­გე­ბის რე­კო­მენ­და­ცია: კვი­რა­ში მი­ნი­მუმ 150 წუთი სა­შუ­ა­ლო ინ­ტენ­სი­ვო­ბის აე­რო­ბუ­ლი დატ­ვირ­თვა – სწრა­ფი სი­ა­რუ­ლი, ცურ­ვა, ვე­ლო­სი­პე­დით სე­ირ­ნო­ბა ან სირ­ბი­ლი.

კარ­დი­ო­ლო­გე­ბი აღ­ნიშ­ნა­ვენ, რომ თუ ცხოვ­რე­ბის წე­სის ცვლი­ლე­ბა 3-6 თვის გან­მავ­ლო­ბა­ში საკ­მა­რის შე­დეგს არ იძ­ლე­ვა (ან თუ პა­ცი­ენტს აქვს გე­ნე­ტი­კუ­რი წი­ნას­წარ­გან­წყო­ბა/მა­ღა­ლი გულ-სის­ხლძარ­ღვთა რის­კი), ინიშ­ნე­ბა მე­დი­კა­მენ­ტუ­რი თე­რა­პია (მა­გა­ლი­თად, სტა­ტი­ნე­ბი). წამ­ლე­ბი მოქ­მე­დებს ღვიძ­ლში ქო­ლეს­ტე­რი­ნის სინ­თე­ზის დაბ­ლოკ­ვით და უზ­რუნ­ველ­ყოფს სის­ხლძარ­ღვე­ბის დაც­ვას.