ბარაკ ჰუსეინ ობამა – უმცროსი დაიბადა 1961 წლის 4 აგვისტოს ჰავაის შტატის დედაქალაქ ჰონოლულუში. მისმა მშობლებმა ერთმანეთი გაიცნეს ჰავაის უნივერსიტეტში. მამა – ბარაკ ჰუსეინ ობამა – უფროსი – შავი კენიელია, ამერიკის შეერთებულ შტატებში ჩამოვიდა ეკონომიკის შესასწავლად. დედა -სტენლი ენ დანჰემი თეთრი ამერიკელია, ის სწავლობდა ანთროპოლოგიას. როდესაც ბარაკი ჯერ კიდევ ჩვილი იყო, მამამისი გაემგზავრა ჰარვარდში სწავლის გასაგრძელებლად, მაგრამ ხელმოკლეობის გამო ოჯახი თავისთან არ წაუყვანია. როდესაც შვილს ორი წელი შეუსრულდა, ობამა უფროსი კენიაში გაემგზავრა, სადაც მთავრობის აპარატში მიიღო ეკონომისტის თანამდებობა. ის ცოლს გაეყარა.
როდესაც ბარაკი 6 წლისა იყო, ენ დანჰემი ხელმეორედ გათხოვდა, კვლავ უცხოელ სტუდენტზე, ამჯერად – ინდონეზიელზე. დედასთან და გერ დასთან და მამობილ ლოლო სოეტოროსთან ერთად ბიჭი გაემგზავრა ინდონეზიაში, სადაც ოთხი წელი გაატარა. ის სწავლობდა ერთ-ერთ სახელმწიფო სკოლაში. შემდეგ დაბრუნდა ჰავაიში, ცხოვრობდა დედის მშობლებთან. 1979 წელს დაამთავრა პუნაჰაოუს კერძო პრივილეგირებული სკოლა ჰონოლულუში. ეს სკოლა ამაყობდა თავისი ცნობილი მოსწავლეებით – მსახიობებითა და ათლეტებით.
სკოლის წლებში ობამა იყო კალათბურთელი. 1979 წელს მან პუნაჰაოუს გუნდის შემდგენლობაში მოიპოვა შტატის ჩემპიონის ტიტული. იმავე წელს ბარაკ ობამამ დაამთავრა სკოლა და ამჟამად უკავია ერთ-ერთი საპატიო ადგილი ამ სკოლის ცნობილ მოსწავლეთა შორის.
სკოლის შემდეგ ობამა სწავლობდა ლოს-ანჯელესის დასავლეთის სკოლებში, შემდეგ გადავიდა კოლუმბიის უნივერსიტეტში, რომელიც 1983 წელს დაამთავრა, საიდანაც იწყება მისი პოლიტიკური და საზოგადოებრივი მოღვაწეობა. 1983 წელს ბაკალავრის ხარისხით ბარაკ ობამა მუშაობას იწყებს კორპორაციის დიდ საერთაშორისო ბიზნესში, როგორც საფინანსო ინფორმაციის რედაქტორი. ობამამ აქ იმუშავა ერთი წელი, ეს იყო მისი პირველი სამსახური კოლეჯის დამთავრების შემდეგ.
ამის შემდეგ, 1985 წელს, ის დასახლდა ჩიკაგოში და დაიწყო მუშაობა ერთ-ერთ საეკლესიო საქველმოქმედო ჯგუფში. “სოციალური ორგანიზატორის” სახით ის ეხმარებოდა ქალაქის არაკეთილსაიმედო რაიონების მცხოვრებლებს. სწორედ იმ საქველმოქმედო მუშაობამ აიძულა იგი, გაეგო, რომ ადამიანების ცხოვრების გასაუმჯობესებლად საჭიროა ცვლილებები კანონმდებლობასა და პოლიტიკაში.
1988 წელს ობამა შევიდა ჰარვარდის უნივერსიტეტის სამართლის სკოლაში, სადაც 1990 წელს გახდა უნივერსიტეტის გამომცემლობის პირველი შავკანიანი რედაქტორი.
ჰარვარდში ეს მისი ყველა წარმატება როდია. გაზეთ The New York Times ახალ ამბებში წერს, რომ ობამა გახდა იურისტების ჰარვარდის კლუბის პირველი შავკანიანი პრეზიდენტი.
დაიწყო იურიდიული პრაქტიკა, ძირითადად სასამართლოში იცავდა დისკრიმინაციის სხვადასხვა სახეობათა მსხვერპლს. ამას გარდა ობამა მუშაობდა დემოკრატიული პარტიის შტაბში, ჩიკაგოს უნივერსიტეტში ასწავლიდა საკონსტიტუციო სამართალს, მუშაობდა საარჩევნო უფლების საკითხებზე პატარა ფირმაში. ობამამ სახელი გაითქვა, როგორც ლიბერალმა, რასობრივი დისკრიმინაციის წინააღმდეგ მებრძოლმა, საყოველთაო სამედიცინო დაზღვევის სისტემის მომხრემ. 1993 წელს ბარაკ ობამა იწყებს ჩიკაგოს უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე ლექციების კურსის კითხვას თემაზე “საკონსტიტუციო უფლებები”.
უნივერსიტეტში ობამამ იმუშავა 2004 წლამდე. ამერიკის შეერთებულ შტატების სენატში არჩევნებამდე ერთი წლით ადრე.
1995 წელს ობამა წერს და აქვეყნებს თავის პირველ წიგნს “მამისგან მემკვიდრეობით მიღებული ოცნებები”. ამ წიგნმა მომავალ სენატორს დიდება მოუტანა.
1996 წელს ობამა იმარჯვებს ილინოისის შტატის სენატის არჩევნებში. შემდგომში, სენატორის მუშაობის შესახებ პოლიტიკური მიმოხილვის დროს გაზეთი Washington Post აღნიშნავს ობამას უნარს – გააერთიანოს მუშაობაში ურთიერთდაპირისპირებული დემოკრატიული და რესპუბლიკური პარტიები.
ობამას პოლიტიკური კარიერა დაიწყო ილინოისის შტატის სენატში, სადაც იგი 8 წლის განმავლობაში წარმოადგენდა დემოკრატიულ პარტიას.
2000 წელს ობამა შეეცადა კენჭი ეყარა წარმომადგენელთა პალატის არჩევნებში, მაგრამ წააგო მოქმედ შავკანიან კონგრესმენთან ბობი რაშუსთან. შტატის სენატში ობამა თანამშრომლობდა როგორც დემოკრატებთან, ისე რესპუბლიკელებთან. ობამა გამოდიოდა, როგორც სკოლამდელი განათლების აქტიური მომხრე. ის მხარს უჭერდა კონტროლის გამკაცრებას საგამოძიებო ორგანოების მუშაობაზე. 2002 წელს ობამამ დაგმო ჯორჯ ბუშის ადმინისტრაციის გეგმა ერაყში შეჭრასთან დაკავშირებით. 2004 წელს ობამა ჩაერთო ბრძოლაში ამერიკის შეერთებული შტატების სენატში არჩევნებისთვის ილინოისის შტატისაგან ერთ-ერთ ადგილზე. პრაიმერიზში მან მოიპოვა დამაჯერებელი გამარჯვება 6 ოპონენტთან. ობამას შანსები წარმატებებზე გაიზარდა, როდესაც მისი რესპუბლიკელი ოპონენტი იძულებული გახდა უკან წაეღო თავისი კანდიდატურა. 2004 წლის 29 ივლისს წინასაარჩევნო კამპანიის დროს ობამა გამოვიდა მიმართვით დემოკრატიული პარტიის ეროვნული ყრილობისადმი.
მისმა სიტყვამ, რომელიც გადაიცემოდა ტელევიზიით, ობამას ფართო პოპულარობა მოუტანა ამერიკის შეერთებულ შტატებში. სენატორობის კანდიდატი მოუწოდებდა მსმენელებს, დაბრუნებოდნენ ამერიკული საზოგადოების ფესვებს და კვლავ გადაექციათ ამერიკის შეერთებული შტატები “ღია შესაძლებლობათა” ქვეყნად: ღია შესაძლებლობათა იდეალს ის წარმოადგენდა საკუთარი და მამის ბიოგრაფიების მაგალითზე. სენატის არჩევნებში ობამამ დიდი უპირატესობით (70 პროცენტი 27-თან) გაიმარჯვა რესპუბლიკელ ალან კეიესთან. თავისი მოვალეობის შესრულებას ის შეუდგა 2005 წლის 4 იანვარს და გახდა ამერიკის შეერთებული შტატების ისტორიაში მეხუთე აფროამერიკელი სენატორი. ობამა შევიდა რამდენიმე კომიტეტის შემადგენლობაში.
როგორც შტატის სენატში, ობამა მთელ რიგ საკითხებში თანამშრომლობდა რესპუბლიკელებთან, კერძოდ, კანონმდებლობაზე მთავრობის საქმიანობის გამჭვირვალობის შესახებ. ამას გარდა ცნობილ სენატორ რესპუბლიკელთან რიჩარდ ლუგართან ერთად ობამა იყო რუსეთში: ეს მოგზაურობა მიეძღვნა თანამშრომლობას მასობრივი განადგურების იარაღის გაუვრცელებლობის დარგში. მთლიანად ობამა ხმას აძლევდა სენატში დემოკრატიული პარტიის ლიბერალური ხაზის შესაბამისად. განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობდა ენერგიის ალტერნატიული წყაროების განვითარების იდეას. სენატორმა ობამამ შეძლო არაჩვეულებრივად მოკლე ვადებში მოეპოვებინა პრესის სიმპათიები და გამხდარიყო ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი ფიგურა ვაშინგტონში. 2006 წლის შემოდგომისთვის მეთვალყურეებს უკვე სავსებით შესაძლებლად მიაჩნდათ იგი უახლოეს საპრეზიდენტო არჩევნებში დასასახელებლად. 2007 წლის დასაწყისში ობამა სენატორ ჰილარი კლინტონის შემდეგ მეორე აღმოჩნდა დემოკრატიული პარტიის ფავორიტების სიაში.
იანვარში ობამამ შექმნა შეფასების კომიტეტი საპრეზიდენტო არჩევნებში მონაწილეობისთვის მზადებასთან დაკავშირებით. 2007 წლის თებერვლის დასაწყისის მონაცემებით ობამასთვის მხარდასაჭერად მზად იყო დემოკრატების 15 პროცენტი, კლინტონისა კი – 43 პროცენტი. 2007 წლის ივნისის დასაწყისის მონაცემებმა გადააჭარბეს ობამას მომხრეთა ყველაზე ოპტიმისტურ პროგნოზებსაც კი. სხვაობა შეადგენდა სულ რაღაც 3 პროცენტს ჰილარი კლინტონის სასარგებლოდ. 2007 წლის იანვარში ობამა სკანდალურ ბრალდებას გადაეყარა. პრესაში გავრცელდა ინფორმაცია იმის შესახებ, რომ ინდონეზიაში ცხოვრების დროს იგი თითქოს სწავლობდა ისლამურ სკოლა-მედრესეში, სადაც ასწავლიდნენ ვაჰაბიტების რადიკალური მუსულმანური სექტის წარმომადგენლები. ეს ბრალდებანი უარყოფილ იქნა, მაგრამ მათ დატოვეს მნიშვნელოვანი ნეგატიური კვალი ობამას დახასიათებაზე.
ილინოისის შტატის ქალაქ სპრინგფილდში 10 თებერვალს ობამამ გამოაცხადა, რომ ებმება საპრეზიდენტო რბოლაში. გამარჯვების შემთხვევაში ის ჰპირდებოდა ამომრჩევლებს, რომ 2009 წლის მარტისთვის გამოიყვანდა ამერიკის ჯარებს ერაყიდან. ერაყის კომპანიასთან ერთად მან გააკრიტიკა ბუშის ადმინისტრაცია არასაკმარისი წარმატებისთვის ნავთობის მიწოდების დამოკიდებულებასთან და განათლების სისტემის განვითარებასთან დაკავშირებით. მალე, 13 თებერვალს, მომდევნო მიტინგზე, რომელიც აიოვას შტატში მიმდინარეობდა, ობამამ დაუშვა წინდაუხედაობა. ერაყის პოლიტიკის კრიტიკის დროს მან აღნიშნა, რომ ერაყში დაღუპული ამერიკელი სამხედროების სიცოცხლე იყო “ამაოდ დაკარგული”. მას ამის გამო არაერთგზის მოუწია ბოდიშის მოხდა და განმარტება, რომ მან სწორად ვერ წარმოთქვა თავისი აზრი.
2007 წლის თებერვალში ობამას მხარი დაუჭირა ერთ-ერთი კინოკომპანიის დამფუძნებელმა დევიდ გეფინმა. გეფინმა განაცხადა, რომ ჰილარი კლინტონი მეტად სადავო ფიგურაა და იგი ვერ შეძლებს ამერიკელთა გაერთიანებას ქვეყნისთვის მძიმე დროს. სხვა ცნობილ ჰოლივუდელებთან ერთად გეფინმა მოაწყო აქცია შემოწირულებათა შესაკრებად ობამას სასარგებლოდ – შეგროვილმა თანხამ შეადგინა 1,3 მილიარდი დოლარი. ერთ-ერთი მტკივნეული ადგილი ობამა-კანდიდატისთვის გახდა საკითხი მისი აფრო-ამერიკული წარმომავლობის შესახებ. როგორც აღმოჩნდა, შავკანიანი მოსახლეობის ზოგიერთი წარმომადგენელი, მათ შორის ამ უმცირესობათა ყველაზე გავლენიანი წარმომადგენელი, არ ჩქარობდა ობამას აღიარებას თავისად. საქმე ის არის, რომ “ნამდვილი” ამერიკელი ზანგისგან განსხვავებით, ობამა არ არის მონების შთამომავალი, რომლებიც ჩამოიყვანეს აფრიკის კონტინენტიდან. ამას გარდა სენატორს არ მიუღია მონაწილეობა შავკანიანთა უფლებებისთვის ბრძოლაში. სიტუაცია გამწვავდა, როდესაც 2007 წლის მარტის დასაწყისში პრესა იტყობინებოდა, რომ ობამას გვარში დედის მხრიდან იყვნენ მონათმფლობელები.
1992 წლიდან ობამას ცოლია იურისტი მიშელ რობინსონ ობამა. მათ ორი ქალიშვილი ჰყავთ – მალია და საშა. ოფიციალურ ბიოგრაფიაში ნათქვამია, რომ ობამა და მისი მეუღლე ჩიკაგოს ერთ-ერთი ქრისტიანული ეკლესიის მრევლი არიან.
ბარაკ ობამა ორი წიგნის ავტორია: 1995 წელს მან გამოაქვეყნა მემუარები “მამისგან მემკვიდრეობით მიღებული ოცნებები”, 2006 წელს კი გამოაქვეყნა წიგნი “იმედების სითამამე”. პირველი წიგნის აუდიოვერსიას 2006 წელს მიენიჭა “გრამის” პრემია. ობამას ორივე წიგნი ბესტსელერი გახდა.
ბარაკ ობამაზე ამბობენ, რომ ის არის ქარიზმატული ლიდერი, ნიჭიერი ორატორი, ტოლერანტული მოწინააღმდეგე, ყოველმხრივ დემოკრატი. მისი საყვარელი ჰობია მწერლობა, უყვარს მუსიკა – ჯაზი.
