• რეკლამა საიტზე
  • კონტაქტი
  • ჩვენ შესახებ
Tuesday, November 17, 2026
TTimes.GE
No Result
View All Result
19 °c
Tbilisi
  • მთავარი
  • პოლიტიკა
  • ექსკლუზივი
  • მსოფლიო
  • პერსონა
  • საზოგადოება
  • სპორტი
  • რელიგია
  • კატეგორიები
    • თბილისური ამბები
    • ბიზნესი და ეკონომიკა
    • სამართალი
    • ანალიტიკა
    • კულტურა
    • განათლება და მეცნიერება
    • მოგზაურობა
    • მკითხველის ბლოგი
    • რჩევები
No Result
View All Result
  • მთავარი
  • პოლიტიკა
  • ექსკლუზივი
  • მსოფლიო
  • პერსონა
  • საზოგადოება
  • სპორტი
  • რელიგია
  • კატეგორიები
    • თბილისური ამბები
    • ბიზნესი და ეკონომიკა
    • სამართალი
    • ანალიტიკა
    • კულტურა
    • განათლება და მეცნიერება
    • მოგზაურობა
    • მკითხველის ბლოგი
    • რჩევები
No Result
View All Result
TTimes.GE
No Result
View All Result

ნოვრუზ ბაირამი- უძველესი ტრადიციების მემკვიდრეობა

8 years ago
კატეგორია: რელიგია
A A
ნოვრუზ ბაირამი- უძველესი ტრადიციების მემკვიდრეობა
14
გაზიარება
გააზიარე Facebook-ზეგააზიარე Twitter-ზე

ნოვრუზი უძველესი დღესასწაულია და იგი ბევრ ქვეყანაში აღინიშნება: ბალკანეთში, თითქმის მთელს ახლო აღმოსავლეთში, შუა აზიასა და მონღოლეთში.

ნოვრუზი ირანული კალენდრის პირველი დღეა, რომელიც გაზაფხულის ბუნიობას – დღისა და ღამის გათანაბრებას ემთხვევა. გარდა ამისა, სპარსულ და ტაჯიკურ ენებზე სიტყვა “ნოვრუზი”, ანუ “ნავრუზი” “ახალ დღეს” ნიშნავს. ის პირველად ქრისტეს შობამდე VII საუკუნეში, ახემენიდების მმართველობის პერიოდში მოიხსენიება. ამ დღეს მეფისთვის ყველაზე ძვირფას შესაწირავს იღებდნენ. ტრადიციამ დროთა განმავლობაში სახე იცვალა, თუმცა გაზაფხულის პირველ დღეებში დღესასწაულს დღესაც დიდებულად აღნიშნავენ.

ნოვრუზს აზერნაიჯანში, სადაც “ნოვრუზ ბაირამს” უწოდებენ, თავისი საოცარი და განუმეორებელი ტრადიცია აქვს. სიტყვა “ბაირამი” თურქული წარმოშობისაა და დღესასწაულს ნიშნავს. როგორც სჩანს, აზერბაიჯანული ნოვრუზი, როგორც ირანული, ისე თურქმენული კულტურების ნაწილია.

აზერბაიჯანში დღესასწაულისთვის წინასწარ იწყებენ მზადებას. ბუნიობის დაწყებამდე ოთხ სამშაბათს ზეიმობენ: სუ ჩერშენბე ახშამი, ოდლუ ჩერშენბე ახშამი, ტორპაგ ჩერშენბე ახშამი და ახირ ჩერშენბე ახშამი. თითოეული სამშაბათი, დედამიწის ამათუიმ სტიქიას განასახიერებს.

სუ ჩერშენბე ახშამი წყლის სამშაბათია. ამ დღეს წყლის განახლება ხდება. ტრადიციის თანახმად, ამ დღეს ადამიანები მდინარეებსა და წყაროებზე დილით ადრე მიდიოდნენ, სვამდნენ წყალს, იბანდნენ და ერთმანეთს ასხამდნენ. მათი რწმენით, სწორედ ამ დღეს ახლდება წყალი და ვინც მას შეეხებოდა, ყველა სურვილი შეუსრულდებოდა.

vodaერთი კვირის შემდეგ დგება ოდლუ ჩერშენბე ახშამი, ანუ ცეცხლის სამშაბათი. ცეცხლი განასახიერებს მზეს, ის სითბოს ნიშნავს და საერთოდაც, ნოვრუზის სიმბოლოა. ამ დღეს ანთებენ კოცონს, რომელიც აუცილებლად ბავშვმა უნდა აანთოს. მათი რწმენით, მხოლოდ ამ შემთხვევაშია იგი წმინდა და მასზე სამჯერ, ან შვიდჯერ ხტებიან. ამას განკურნების, სულისა და სხეულის განწმენდის მიზნით აკეთებენ. სჯერათ, რომ ცეცხლი ყველაფერს ცუდსა და არასასურველს გაანადგურებს. ცეცხლის სამშაბათის ღამეს ოჯახებში იმდენი სანთელი ინთება, რამდენი წევრიც ცხოვრობს. გარდა ამისა, ახალგაზრდები მთებში მიდიან, ცეცხლს ანთებენ და მზის ამოსვლამდე მხიარულობენ: მუსიკა, ცეკვები, სიმღერები, სადღესასწაულო “პიკნიკი”. ამას მზესთან შეხვედრა ჰქვია.

fireტორპაგ ჩერშენბე ახშამი – დედამიწის განახლების სამშაბათია. დედამიწა სიცოცხლის, ნაყოფიერებისა და თანასწორობის სიმბოლოა. ამ დღეს, თეფშზე ერთ მუჭა ხორბალს თესავენ. მწვანე ჯეჯილი ბუნების გამოღვიძებას, სიუხვესა და კეთილდღეობას ნიშნავს. გარდა ამისა, ეს არის ახალი თაობის გაძლიერების, იმედებისა და ზნეობრიობის სიმბოლო. ხის დარგვა – კეთილი საქმეა, განსაკუთრებით, თუ თუთა, ლეღვი და წაბლი ირგვება. მიწათმოქმედები ამ დღეს ყველას ტკბილეულით, მარცვლეულითა და ხილით უმასპინძლდებიან, რომლებიც ოქროს “ხონჩებშია” მოთავსებული.

seedsმეოთხე – ახირ ჩერშენბე ახშამი – ქარის გამოცოცხლების დღესასწაულია. ქარი, როგორც შემოქმედებითი ენერგია, ხეებს ნიადაგის გაღვივებაში, ხოლო ყვავილებს დამტვერვაში ეხმარება. ქარი მთელს ამ ენერგიას ატმოსფეროში ფანტავს. ეს არის ბედნიერების, წარმატების, სიყვარულის, მხიარულების, განახლებისა და გამოღვიძების ატმოსფერო. ამ დღეს სხვაგვარად, ახირ ჩერშენბე ახშამს – ზამთრის ბოლო სამშაბათს უწოდებენ. ამ დროს გოგონები მკითხაობენ. თუ სურთ, რომ მომავალი მეუღლე დაესიზმროთ, მიირთმევენ ვაშლს, ბალიშის ქვეშ 10 კურკას დებენ და იძინებენ. სუფრაზე კი სხვადასხვაგვარი ფლავი, ტკბილეული, ჯეჯილი, ქლიავისა და გარგარის ჩირი, შეღებილი კვერცხები, თხილი და სანთლებია.

axyr chershenbe(2)მეოთხე სამშაბათს, სახლების კართან, ბავშვის ქუდებსაც შენიშნავთ. ეს ძველი ტრადიციაა: ბავშვები მღერიან, ოჯახის უფროსები კი მათ ქუდებს ტკბილეულით უვსებენ. როგორც ცეცხლის სამშაბათს, ამ დღესაც ძალიან ბევრს მღერიან, მართავენ წარმოდგენებს და მხიარულობენ.

ზამთრის ბოლო ოთხი სამშაბათის აღნიშვნა ისევე მნიშვნელოვანია აზერბაიჯანელებისთვის, როგორც ახალი წელი. ნოვრუზის აღნიშვნა ხომ მთელი ხელოვნებაა!

დღესასწაულის კულმინაციაა – ნოვრუზი. აზერბაიჯანში მთელი ხუთი დღის განმავლობაში სახალხო სეირნობები ეწყობა. ამ დღეებში არავინ მუშაობს.

ნოვრუზის დღესასწაულის დილას ისევ მდინარეზე მიდიან და იბანენ, რაც იმას ნიშნავს, რომ ადამიანი ახალ წელს სუფთა სულითა და სხეულით ხვდება. იმავე დილით ერთმანეთს ტკბილეულით უმასპინძლდებიან. სახლიდან გასვლამდე კი ერთ კოვზ თაფლს, ან მურაბას მიირთმევენ, რაც ტკბილი ცხოვრების დასაწყისს ნიშნავს.

სადღესასწაულო მაგიდას განსაკუთრებული ყურდღება ეთმობა, რადგანაც ის ტრადიციის განსაკუთრებული ნაწილია.

სუფრაზე 7 სხვადასხვა კერძი უნდა იდოს. მათი სახელწოდებები აუცილებლად ასო-ბგერა “ს”-თი უნდა იწყებოდეს. მაგალითად: საზბი (მწვანილი), სირ (ბოლოკი), სუმახ (წითელი კოწახური), სერკე (ძმარი), სენჯიდ (ზეთისხილი), სიპანდ (რუთის თესლი), სებ (ვაშლი). სადღესასწაულო სუფრას უწოდებენ “ხაფტ-სინ”-ს, ანუ შვიდი – “ს”. ცენტრალური კერძები, რომლებიც “ხაფტ-სინ”-ში არ შედის: სუმალიაკი, ხალიმი და ფლავი.

სუმალიაკი ტკბილი კისელია, რომელსაც ხორბალს, ფქვილს, ნიგოზსა და ბამბის ზეთს უმატებენ. მას ოჯახის უფროსი ქალები ამზადებენ. ხალიმი – ცხვრის ხორცისგან მზადდება, სოუსში ხორბალსა და სანელებლებს უმატებენ. მას მამაკაცები ამზადებენ.

tableრაც შეეხება ფლავს, მას საკუთარი სურვილისამებრ ამზადებენ: თევზით, ხორცით, ქიშმიშით, ან ლობიოთი. ხშირად ფლავს სპეციალურ მჟავე სოუსს უმატებენ, რომელიც ხორცითა და მწვანილით მზადდება. სუფრასთან ოჯახის წევრები იკრიბებიან, საუბრობენ, მღერიან, უკრავენ მუსიკალურ საკრავებზე და ცეკვავენ.

მომდევნო დღეებში იმართება წარმოდგენები, ეწყობა სეირნობები და მასკარადები. ასეთი დღესასწაული მეხსიერებაში აუცილებლად დაგრჩებათ, როგორც თავაშვებული მხიარულება, ღიმილი, ქეიფი და გულწრფელი ბედნიერება!

Tags: ნოვრუზ ბაირამი
Share6Tweet4

ახალი ამბები

შიო მესამე: მხოლოდ უფლისადმი ერთგულების გზა მიგვიყვანს სასუფევლამდე, გვმართებს ამ გზით სვლა, რომ მომავალშიც ჩვენი ერი და ქვეყანა გაძლიერდეს, გამთლიანდეს
ახალი ამბები

შიო მესამე: მხოლოდ უფლისადმი ერთგულების გზა მიგვიყვანს სასუფევლამდე, გვმართებს ამ გზით სვლა, რომ მომავალშიც ჩვენი ერი და ქვეყანა გაძლიერდეს, გამთლიანდეს

11/16/2026
პატრიარქი: ჩვენი ეკლესიის დიდ ოჯახს შეემატა კიდევ 710 ახალმონათლული, ნათლისღების მიმღებნი უარყოფენ ცოდვილ ცხოვრებას
ახალი ამბები

პატრიარქი: ჩვენი ეკლესიის დიდ ოჯახს შეემატა კიდევ 710 ახალმონათლული, ნათლისღების მიმღებნი უარყოფენ ცოდვილ ცხოვრებას

11/16/2026
შოვში ტრაგედიის დროს დაღუპულთა ხსოვნის ტაძრის მშენებლობა დაიწყო და  ტაძრის საძირკველი ეკურთხა
ახალი ამბები

შოვში ტრაგედიის დროს დაღუპულთა ხსოვნის ტაძრის მშენებლობა დაიწყო და ტაძრის საძირკველი ეკურთხა

11/11/2026
„ნუ ტირი და ნუ მწუხარებ, არამედ მიენდე ღმერთს“ – კათოლიკოს-პატრიარქი შიო III
ახალი ამბები

„ნუ ტირი და ნუ მწუხარებ, არამედ მიენდე ღმერთს“ – კათოლიკოს-პატრიარქი შიო III

11/04/2026
ადგილი, სადაც სასწაულების სჯერათ – ციხისჯვრის მონასტერი და მამა გაბრიელის სარტყლის საოცარი ისტორიები
ახალი ამბები

ადგილი, სადაც სასწაულების სჯერათ – ციხისჯვრის მონასტერი და მამა გაბრიელის სარტყლის საოცარი ისტორიები

11/04/2026
კათოლიკოს-პატრიარქი შიო მესამე სამტრედიაში იმყოფება
ახალი ამბები

კათოლიკოს-პატრიარქი შიო მესამე სამტრედიაში იმყოფება

11/03/2026

საინტერესო

„ოქროს ფრინველი უკრაინაში – თორნიკე ტურაბელიძემ გაიმარჯვა“

„ოქროს ფრინველი უკრაინაში – თორნიკე ტურაბელიძემ გაიმარჯვა“

9 years ago
ბორჯომმა სტუდენტთა ზამთრის სკოლას უმასპინძლა

ბორჯომმა სტუდენტთა ზამთრის სკოლას უმასპინძლა

8 years ago
”თანაინვესტირების ფონდი”, “დაზღვევის კომპანია ქართუ” და “ატუ” „განსხვავებული აქცენტების“ ანონსის ეთერიდან მოხსნას ითხოვენ

”თანაინვესტირების ფონდი”, “დაზღვევის კომპანია ქართუ” და “ატუ” „განსხვავებული აქცენტების“ ანონსის ეთერიდან მოხსნას ითხოვენ

11 years ago
გავრცელებული ვირუსული ინფექციები – როგორ ვებრძოლოთ მათ?!

გავრცელებული ვირუსული ინფექციები – როგორ ვებრძოლოთ მათ?!

9 years ago

ახალი ამბები

„როგორ გავისუფთავოთ არტერიები… დაიწყე ამ საკვების ჭამა!“ – არუნ ხათრის რჩევები
ახალი ამბები

„როგორ გავისუფთავოთ არტერიები… დაიწყე ამ საკვების ჭამა!“ – არუნ ხათრის რჩევები

11/16/2026

რომელი საკვები ეხმარება არტერიების ჯანმრთელობას? – ინდოელი ხალხური მედიცინის ექსპერტის რჩევები ინდოელი ხალხური მედიცინის ექსპერტი არუნ ხათრი საუბრობს იმ საკვებზე,...

მეტის ნახვაDetails
შიო მესამე: მხოლოდ უფლისადმი ერთგულების გზა მიგვიყვანს სასუფევლამდე, გვმართებს ამ გზით სვლა, რომ მომავალშიც ჩვენი ერი და ქვეყანა გაძლიერდეს, გამთლიანდეს

შიო მესამე: მხოლოდ უფლისადმი ერთგულების გზა მიგვიყვანს სასუფევლამდე, გვმართებს ამ გზით სვლა, რომ მომავალშიც ჩვენი ერი და ქვეყანა გაძლიერდეს, გამთლიანდეს

11/16/2026
პატრიარქი: ჩვენი ეკლესიის დიდ ოჯახს შეემატა კიდევ 710 ახალმონათლული, ნათლისღების მიმღებნი უარყოფენ ცოდვილ ცხოვრებას

პატრიარქი: ჩვენი ეკლესიის დიდ ოჯახს შეემატა კიდევ 710 ახალმონათლული, ნათლისღების მიმღებნი უარყოფენ ცოდვილ ცხოვრებას

11/16/2026
ხვიჩა კვარაცხელია ცნობილი ფრანგული ჟურნალის, GQ France-ის 2026 წლის რჩეული მამაკაცის ტიტულის მფლობელი გახდა

ხვიჩა კვარაცხელია ცნობილი ფრანგული ჟურნალის, GQ France-ის 2026 წლის რჩეული მამაკაცის ტიტულის მფლობელი გახდა

11/16/2026

კალენდარი

November 2026
M T W T F S S
 1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
30  
« Oct    

სიახლეები

  • „როგორ გავისუფთავოთ არტერიები… დაიწყე ამ საკვების ჭამა!“ – არუნ ხათრის რჩევები 11/16/2026
  • შიო მესამე: მხოლოდ უფლისადმი ერთგულების გზა მიგვიყვანს სასუფევლამდე, გვმართებს ამ გზით სვლა, რომ მომავალშიც ჩვენი ერი და ქვეყანა გაძლიერდეს, გამთლიანდეს 11/16/2026
  • პატრიარქი: ჩვენი ეკლესიის დიდ ოჯახს შეემატა კიდევ 710 ახალმონათლული, ნათლისღების მიმღებნი უარყოფენ ცოდვილ ცხოვრებას 11/16/2026

Categories

  • ანალიტიკა
  • ახალი ამბები
  • გამოკითხვების არქივი
  • განათლება და მეცნიერება
  • დიპ.დაიჯესტი
  • ეკონომიკა
  • ექსკლუზივი
  • ვიდეო
  • თბილისური ამბები
  • კატეგორიის გარეშე
  • კულტურა
  • მთავარი მოვლენები
  • მკითხველის ბლოგი
  • მოგზაურობა
  • მსოფლიო
  • პერსონა
  • პოლიტიკა
  • რელიგია
  • რჩევები
  • საზოგადოება
  • საინტერესო
  • სამართალი
  • სპორტი


© 2020 Created by

Welcome Back!

Login to your account below

Forgotten Password?

Retrieve your password

Please enter your username or email address to reset your password.

Log In

Add New Playlist

No Result
View All Result
  • მთავარი
  • პოლიტიკა
  • ექსკლუზივი
  • მსოფლიო
  • პერსონა
  • საზოგადოება
  • სპორტი
  • რელიგია
  • კატეგორიები
    • თბილისური ამბები
    • ბიზნესი და ეკონომიკა
    • სამართალი
    • ანალიტიკა
    • კულტურა
    • განათლება და მეცნიერება
    • მოგზაურობა
    • მკითხველის ბლოგი
    • რჩევები

© 2024 Created by