რისკებისა და წარმატების ალბათობის განსაზღვრის შედეგად, ფერმერები იღებენ გადაწყვეტილებას – გაამართლებს თუ არა კონკრეტული საქმიანობა. ამ სტატიაში რესპონდენტი საკუთარ შემთხვევაზე საუბრობს. სახელმწიფოს მხარდაჭერით წამოწყებული ბიზნესი “ქართული კენკრა“-სთვის წარუმატებელი აღმოჩნდა. მეტიც – მისი დამფუძნებლები არ საქმისთვის აღებულ სესხებს დღემდე იხდიან.
თეა ქუთათელაძე, შპს “ქართული კენკრა“-ს დირექტორი და თანადამფუძნებელი “თბილისი თაიმსს” ესაუბრა.
“2017 წელს სამმა ქალმა ვიყიდეთ 7 ჰექტარი მიწა მარნეულში. გავაშენეთ ჟოლო და მაყვალი. ცხადია, იყო სახელმწიფოს დახმარება – “დანერგე მომავალი”, “აწარმოე საქართველოში”. ჩვენ თვითონ ავიღეთ ძალიან დიდი სესხები, როგორც აგროსესხი, ისე – სამომხმარებლო, აგროსესხი არ გვეყო, უზრუნველყოფა არ ჰქონდა იმდენი, რაც სამომხმარებლოს. ამ სესხს ჩვენ დღემდე ვიხდით, ძალიან რთულ მდგომარეობაში ვართ”, – აღნიშნავს რესპონდენტი და ხაზს უსვამს როგორც სახელმწიფოს, ისე – საკუთარ შეცდომას.
“მთავარი შეცდომა იყო, რომ, უპირველესად, ჩვენ დიდ ტერიტორიაზე არ უნდა დაგვეწყო. მეორე – სახელმწიფომ რომ ჩაგვსვა პროგრამაში, რეალურად, მარნეული არ აღმოჩნდა კენკრისთვის მისაღები ადგილი. ინფორმაცია არასწორად იყო მოწოდებული, სადემონსტრაციო ნაკვეთები არ იყო დატესტილი, პირდაპირ გაუშვეს პროგრამაში, რამაც გამოიწვია, შეიძლება ითქვას, ფერმერების დაღუპვა. მარნეულში იმდენად ცხელი კლიმატი აღმოჩნდა, რომ კენკრამ ვერ გაიხარა. ჟოლო, ფაქტობრივად, აღარ დაგვრჩა. მაყვალიც ძლივს არის.
ბიომიმართულებით ძალიან ცოტა სპეციალისტი გვყავს და გამოცდილება ნაკლებია. მივედით იქამდე, რომ ბაღი გაფუჭებულია. იქედან, სადაც ვმუშაობთ, თანხას ამ სესხის დასაფარად ვრიცხავთ.
სპონტანურად დაიწყეს პროექტი, სპონტანურად გამოყვეს ბიუჯეტი, ზედმეტად გააპიარეს. როდესაც თავიდან 1-2 ფერმერი იყო, ცხადია, მათ კლიენტებიც ეყოლებოდათ. მაგრამ როცა უკვე 100 და 200 გაჩნდა, რთული აღმოჩნდა”, – განმარტავს თეა ქუთათელაძე.
როგორც ის ამბობს, ექსპორტის მცდელობებიც ჰქონდათ, თუმცა, წარუმატებლად.
“რამდენჯერე ექსპორტიც ვცადეთ, მაგრამ გადაზიდვაშიც პრობლემები აღმოჩნდა და ა.შ. ფაქტობრივად, ადგილზე ჩავიდა ფაფა. ყველა კომპონენტში პრობლემაა, რასაც ფერმერი ვერ მოაგვარებს. რეგიონები არ იყო სწორად შერჩეული ამ კულტურისთვის, მოძველებული ჯიშები იყიდებოდა, სერიოზული დეფიციტია აგრონომების ქვეყანაში…
ფერმერებს, ჩვენი მხრივ, ის დანაშაული გვაქვს, რომ თავიდანვე დიდ ტერიტორიაზე არ უნდა დაგვეწყო საქმიანობა. მალევე მივხვდებოდით და ასეთ ვალებში არ აღმოვჩნდებოდით. ბიზნესი ჩავარდნილია. მიზანია, ბანკების მიმართ პასუხისმგებლობა დაიფაროს”, – უყვება საკუთარ ამბავს “თბილისი თაიმსს” თეა ქუთათელაძე.
მასალა მოამზადა : მარიამ ტიელიძემ
