კომპანია სილქნეტის ცნობით, პირველი მარტიდან ახალი ტარიფი ამოქმედდება ჯეოსელის აბონენტებისთვის. იცვლება და კიდევ უფრო მეტად ძვირდება მაგთის ტარიფებიც . ამავე განცხადების თანახმად, ტარიფების ცვლილება ახალი საფასო პოლიტიკის შედეგია, რომელსაც პირდაპირპროპორციულად მოჰყვება ფასების ზრდასთან ერთად მომსახურების სერვისებისა და პაკეტების ხარისხის გაუმჯობესება.
რა კონკრეტულ ცვლილებებზეა საუბარი? კერძოდ, „ახალი პაკეტი მეტი S” 5 ლარის ნაცვლად, 7 ლარი ეღირება; „ახალი პაკეტი მეტი M“ 15 ლარი გახდება, მაშინ როცა დღეის მდგომარეობით 10 ლარი იყო; „ახალი პაკეტი მეტი უსასრულო“ კი მარტიდან – 30 ლარი ეღირება, ნაცვლად არსებული 25 ლარისა.
რაც შეეხება „მაგთის“, კომპანიის ცნობით, 18 თებერვლიდან მომხმარებელი „მარტივი 25“-ს ნაცვლად, განახლებულ პაკეტ „მარტივს“ მიიღებს. აღნიშნული პაკეტი არსებულთან შედარებით 5 ლარით ძვირი იქნება და 30 ლარი ეღირება. გაძვირებული პაკეტის „მარტივის“ ფარგლებში მოქალაქეები გაზრდილ მობილურ ინტერნეტს მიიღებენ და 1 000 მგ-ის ნაცვლად ის 1 500 მბ იქნება.
მოსალოდნელმა სატარიფო ცვლილებებმა აბონენტების შეშფოთება და უკმაყოფილება გამოიწვია. იმ ფონზე, როდესაც ქვეყანაში სამომხმარებლო ფასები იზრდება, სატელეფონო ტარიფების გაძვირება არც ისე სახარბიელო პერსპექტივაა.
ამ საკითხით კომუნიკაციების მარეგულირებელი ეროვნული კომისია დაინტერესდა. მათ შეისწავლეს მოსალოდნელი ცვლილებები და დაასკვნეს, რომ აბონენტებისთვის სატელეკომუნიკაციო მომსახურებებზე ტარიფის გაზრდის არანაირი წინაპირობა და საფუძველი არ არსებობს. შესაბამისად ისინი კომპანიებს მოუწოდებენ საქმის შესწავლის დასრულებამდე არ შეცვალონ ტარიფები და არ გააძვირონ მომსახურება მომხმარებლებისთვის. კომუნიკაციების მარეგულირებელი კომისიის განცხადებაში ასევე წერია, რომ მას გააჩნია კანონით მინიჭებული ყველა სამართლებრივი ბერკეტი, კომპანიების მიერ მიღებულ არაკანონზომიერ გადაწყვეტილებებზე უმკაცრესი რეაგირება მოახდინოს.
გაითვალისწინებს თუ არა მაგთი და ჯეოსელი მარეგულირებელი კომისიის გაფრთხილებას და შეაჩერებენ თუ არა დაგეგმილ სატარიფო ცვლილებებს, ეს უცნობია, კითხვები კი გაძვირებულ სატელეფონო მომსახურებასა და ამის გავლენაზე საზოგადოების სოციალურ ყოფაზე, აქტუალურობას არ კარგავს.
რა კონკრეტული ფაქტორებით შეიძლება იყოს განპირობებული კომპანიების მოსალოდნელი სატარიფო ცვლილებები და რა ბედი ელის აბონენტებს გაზაფხულიდან, ამ და სხვა კითხვებზე “თბილისი თაიმსს” ესაუბრა ეკონომიკის ექსპერტი, ეკონომიკური განათლებისა და სტრატეგიული კვლევის ცენტრის ხელმძღვანელი ქეთევან კრიალაშვილი.
-რა კონკრეტული ფაქტორებით არის განპირობებული სატელეფონო მომსახურებაზე ფასების ზრდა ?
საბაზრო ეკონომიკის მიხედვით ბაზრის წესია, რომ კონკურენცია ქმნის საბაზრო ფასს. მაშინ როდესაც ჩვენ რეალობაში გამოჩნდა რამდენიმე მსხვილი კომპანია საკომუნიკაციო სფეროში და მათ შეხედეს ერთმანეთს არა როგორც კონკურენტებმა, არამედ როგორც პარტნიორებმა, მივიღეთ რისკი, რომ ვერ დარეგულირდებოდა ფასები და შესაბამისად დაანონსებული სატარიფო ცვლილება და ფასების ზრდაც არაა გასაკვირი.
როდესაც ვშლით კონკურენციას და ხელს ვუწყობთ მსგავსი კომპანიების შეერთებას, ვიღებთ არა საბაზრო ფასს ,არამედ ფასს, რომელსაც არ აქვს ალტერნატივა და მომხარებელი იძულებულია მიიღოს ეს ტარიფი. ეს არის შედეგი გარიგებების, რომელიც წინა წლებში მოხდა და ამის ხელისშეშლის მცდელობებიც კი არ ყოფილა შესაბამისი ორგანოების მხრიდან. სწორედ ამ უმოქმედობისა და გარიგების გამო ტარიფების ზრდა იყო თავიდანვე მოსალოდნელი.
ერთერთი ფაქტორი, რამაც ფასების ზრდა გამოიწვია, ეს შეიძლება იყოს ე.წ საპენსიო რეფორმა, რომელიც დამსაქმებელს უზრდის გადასახადს და შესაბამისად დამსაქმებელმა უნდა მოახდინოს ამ გადასახადის კომპენსაცია, რაც პროდუქციის ან მომსახურეების ფასების ზრდითაა შესაძლებელი. შესაბამისად ამ კონტექსტიდან გამომდინარე, არც ისე სახარბიელო პროგნოზები გვაქვს და უნდა ველოდოთ ტარიფების ზრდას და ფასების მატებას უახლოეს მომავალში.
-როგორ აისახება სატარიფო ცვლილება მოსახლეობის სოციალურ-ეკონომიკურ ყოფაზე ?
ჩვენ უნდა გავითვალისწინოთ ერთი მნიშვნელოვანი ფაქტორი. ქვეყანაში ყოველწლიურად გვაქვს ინფლაცია, რაც თავისთავად, იწვევს ფასების ზრდას და ეს არის ბუნებრივი, მაგრამ ფასების ზრდას პარალელურად უნდა მოჰყვებოდეს სხვა ფინანსური შესაძლებლობების, მათ შორის ხელფასის და შრომის ანაზღაურების მომატებაც.
მაშინ როცა ქვეყანაში დანახარჯი უსწრებს შემოსავლებს, იქნება ეს კომუნალური გადასახადი თუ პირველადი მოხმარების პროდუქტები, ჩვენ მივიღებთ იმას, რომ კიდევ უფრო ნაკლები თანხა რჩება ადამიანებს დანაზოგებისთვის. ეს კიდევ ცალკე თემაა და ცალკე პრობლემა, რომელიც მოსახლეობის დიდ ნაწილს აწუხებს.
სწორედ ამასთანაა კავშირში კრედიტები და ფინანსური სახსრები, რომელიც დამატებით გაძვირდება ყოველდღიურ ყოფასთან ერთად . სიღარიბის ზღვარს მიღმა მყოფი ადამიანებისთვის ეს ცვლილებები განსაკუთრებით საზიანო იქნება, რადგან მათ პირველადი მოხმარების პროდუქციასთან ერთად კომუნიკაციის ეს სფეროც ძალიან სჭირდებათ და სწორედ სატარიფო გაძვირება ნეგატიურად აისახება მათ ისედაც პრობლემებით სავსე ცხოვრებაზე.
-რა უნდა გაკეთდეს სამომავლოდ ტარიფების გაზრდის შესაჩერებლად ან დასარეგულირებლად მაინც ?
როგორც კომუნიკაციების ეროვნული კომისიის დირექტორმა განაცხადა, ისინი შეისწავლიან კომპანიების მიერ დაგეგმილ სატარიფო ცვლილებას და თუ დადგინდება, რომ ეს არის გარიგებით მიღებული ფასები, მაშინ გამოიყენებენ ბერკეტებს და ექნებათ მყისიერი რეაგირება. ასევე მომავალში საინტერესოა კონკურენციის სააგენტოს პოზიციაც და შეფასებაც, რადგან სწორედ მათი უშუალო კომპეტენციაა, ამ საკითხის შესწავლა.
ეს დაანონსებული ფასების ზრდა არ არის მოწოდებული კონკურენციის პრინციპებით, რადგან კონკურენცია პირიქით ,აიძულებს კომპანიებს რომ მომხიბვლელი ფასებით მოიზიდონ აბონენტები. საერთაშორისო პრინციპებიც სწორედ ასეთია და იგივე ევროპაში ფასები პროდუქტებზე იკლებს და ბევრად დაბალია ვიდრე ჩვენს ქვეყანაში. არის რესურსი რომ მოხდეს აღნიშნული კომპანიების მიერ დაგეგმილი ნაბიჯების შეჩერება და დარეგულირება. ეს დროის საკითხია და ვიმედოვნებ, რომ იქნება სწორი შედეგი მიღწეული.
აღსანიშნავია ისიც, რომ, როგორც დღეს გახდა ცნობილი, კომპანია ბილაინი საქართველოს ბაზრის დატოვებას აპირებს. რაც სავარაოდოდ ორი კომპანიის მონოპოლიას გამოიწვევს ქართულ ბაზარზე.
ანა ურუშაძე
